Pomiary impedancji (rezystancji) udarowej uziemień odgromowych

3. Parametry dopuszczalne uziemień odgromowych

Wartości dopuszczalne rezystancji uziemień odgromowych dla różnego typu obiektów zestawiono w tablicy 1.

Na etapie projektowania wartość rezystancji uziemienia należy oszacować na drodze obliczeniowej wg. PN-86/E-05003/01 (p.3.6.3, oraz zał. 2 i 3). Podane w normie zależności uwzględniają rodzaj i wymiary uziemienia, a także narzucają dodatkowe wymogi wynikające z ograniczonej długości efektywnej uziomu. Dla obiektów zwykłych należy również spełnić wymogi PN-IEC 61024-1 (p.2.3.2 i 2.3.3) określające minimalną długość całkowitą układu uziomów.

W trakcie eksploatacji zewnętrznego systemu ochrony odgromowej wykonuje się badania okresowe uziemień obejmujące również pomiar ich rezystancji oraz ciągłości połączeń. Dla ochrony podstawowej jako kryterium przydatności uziemienia dopuszczono wartość rezystancji statycznej lub spełnienie warunku minimalnej długości całkowitej układu uziomów oraz prawidłowej jakości połączeń. Pomiar rezystancji statycznej z jednoczesną kontrolą połączeń przeprowadza się przy rozłączonym zacisku probierczym lub za pomocą miernika z cęgowym pomiarem prądu. W przypadku obiektów podlegających ochronie obostrzonej podane w tablicy wartości dopuszczalne dotyczą udarowej rezystancji wypadkowej uziemienia, a więc mierzonej bez odłączania tego uziemienia od całego systemu (bez rozłączania zacisków probierczych). Dla obiektów podlegających ochronie specjalnej również podane są w normie wartości rezystancji udarowej uziemienia.

Nieco inne zasady dotyczą jedynie obostrzonej ochrony odgromowej obiektów zagrożonych wybuchem materiałów wybuchowych. W takich obiektach stosuje się dwa lub trzy połączone z sobą otoki. Kontrolując stan uziemienia należy w takim przypadku wyznaczać rezystancję udarową całego uziemienia, a następnie (po rozłączeniu połączeń między otokami) rezystancję udarową każdego z otoków. Wartości dopuszczalne rezystancji udarowej dla całego systemu jak i pojedynczych otoków w tego typu obiektach podano również w tabl.1.

3. Parametry dopuszczalne uziemień odgromowych

Wartości dopuszczalne rezystancji uziemień odgromowych dla różnego typu obiektów zestawiono w tablicy 1.

Na etapie projektowania wartość rezystancji uziemienia należy oszacować na drodze obliczeniowej wg. PN-86/E-05003/01 (p.3.6.3, oraz zał. 2 i 3). Podane w normie zależności uwzględniają rodzaj i wymiary uziemienia, a także narzucają dodatkowe wymogi wynikające z ograniczonej długości efektywnej uziomu. Dla obiektów zwykłych należy również spełnić wymogi PN-IEC 61024-1 (p.2.3.2 i 2.3.3) określające minimalną długość całkowitą układu uziomów.

W trakcie eksploatacji zewnętrznego systemu ochrony odgromowej wykonuje się badania okresowe uziemień obejmujące również pomiar ich rezystancji oraz ciągłości połączeń. Dla ochrony podstawowej jako kryterium przydatności uziemienia dopuszczono wartość rezystancji statycznej lub spełnienie warunku minimalnej długości całkowitej układu uziomów oraz prawidłowej jakości połączeń. Pomiar rezystancji statycznej z jednoczesną kontrolą połączeń przeprowadza się przy rozłączonym zacisku probierczym lub za pomocą miernika z cęgowym pomiarem prądu. W przypadku obiektów podlegających ochronie obostrzonej podane w tablicy wartości dopuszczalne dotyczą udarowej rezystancji wypadkowej uziemienia, a więc mierzonej bez odłączania tego uziemienia od całego systemu (bez rozłączania zacisków probierczych). Dla obiektów podlegających ochronie specjalnej również podane są w normie wartości rezystancji udarowej uziemienia.

Nieco inne zasady dotyczą jedynie obostrzonej ochrony odgromowej obiektów zagrożonych wybuchem materiałów wybuchowych. W takich obiektach stosuje się dwa lub trzy połączone z sobą otoki. Kontrolując stan uziemienia należy w takim przypadku wyznaczać rezystancję udarową całego uziemienia, a następnie (po rozłączeniu połączeń między otokami) rezystancję udarową każdego z otoków. Wartości dopuszczalne rezystancji udarowej dla całego systemu jak i pojedynczych otoków w tego typu obiektach podano również w tabl.1.

Typ obiektów

Rodzaj uziomu

Grunty

Podmokły, bagienny, próchniczy, torfiasty, gliniasty

wszystkie rodzaje pośrednie

Kamien-ny, skalisty

OCHRONA PODSTAWOWA (OBIEKTÓW ZWYKŁYCH) (PN-IEC 61024-1)
rezystancja statyczna uziemienia w
[W]

 

10 W
lub
całkowita długość układu uziomów zależna od poziomu ochrony większa od wartości podanych w PN-IEC 61024-1

OCHRONA OBOSTRZONA (PN-89/E-05003/03)
udarowa rezystancja wypadkowa uziemienia w
[W]

zagrożone pożarem

uziomy poziome, pionowe, mieszane, stopy fundamentowe

10

20

40

uziomy otokowe, ławy fundamentowe

15

30

50

zagrożone wybuchem mieszanin par i/lub pyłów z powietrzem

uziomy poziome, pionowe, mieszane, stopy fundamentowe

7

10

uziomy otokowe, ławy fundamentowe

10

15

zagrożone wybuchem materiałów wybuch.

układ uziomów

5

10

uziom otokowy pojedynczy

15

25

OCHRONA SPECJALNA (PN-92/E-05003/04) udarowa
rezystancja uziemienia w [
W]

kominy

poziome, pionowe, mieszane

10

20

40

otokowe, fundamentowe

15

30

50

linowe urządzenia transportowe

stacje

50

podpory

100

ob. sportowe

 

10

20

40

dźwigi

 

20

50

Norma dopuszcza również określenie przydatności uziemień dla celów ochrony obostrzonej i specjalnej na podstawie pomiaru ich rezystancji statycznej jednakże pod następującymi warunkami:

  • dla ochrony obostrzonej należy odłączyć od mierzonego uziomu wszystkie połączone do niego masy metalowe (PN-89/E-05003/03 p.6.1.4.c)
  • dla ochrony specjalnej należy odłączyć uziomy położone dalej od rozpatrywanego zwodu niż 35m w gruncie o rezystywności  r > 500 Ωm  i  60 m  w  gruncie  o  rezystywności  r > 500 Ωm.  (PN-92/ E-05003/04 p.4.1.3.2).

Wykonanie pomiarów statycznych zgodnie z powyższymi wymaganiami jest zazwyczaj bardzo trudne lub wręcz niemożliwe.

Zbliżone tematy